Przeglądy okresowe i prewencja

Znaczna część awarii zasilaczy awaryjnych UPS jest efektem długotrwałej eksploatacji bez kontroli stanu technicznego. Regularne przeglądy pozwalają wykryć pierwsze oznaki zużycia i ograniczyć ryzyko nagłej awarii.

W ramach działań prewencyjnych wykonywane są między innymi:

• pomiary akumulatorów,

• pomiary napięcia i prądu ładowania,

• czyszczenie oraz konserwacja elektroniki,

• poprawa połączeń lutowanych,

• poprawa połączeń mechanicznych,

• pomiary parametrów elementów elektronicznych kluczowych sekcji zasilacza,

• czyszczenie i konserwacja wentylatorów (w przypadku konieczności ich wymiana),

• pomiary napięć i prądów w układach zasilania i sterowania w celu lokalizacji i eliminacji tętnień,

• sprawdzenie poprawności pracy w trybie sieciowym oraz akumulatorowym,

• pomiar kamerą termowizyjną w celu wykrycia potencjalnych nieprawidłowości.

Przeglądy realizowane są najczęściej w zaplanowanych przestojach produkcyjnych lub okresach serwisowych. Brak działań prewencyjnych bardzo często prowadzi do nagłych awarii generujących wysokie straty wynikające z zatrzymania produkcji. W przypadku zasilaczy UPS szczególnie istotnym elementem jest sekcja akumulatorów, która w praktyce bywa traktowana wyłącznie jako element eksploatacyjny podlegający okresowej wymianie.

W praktyce serwisowej często spotykamy się z sytuacją, w której akumulatory wymieniane są samodzielnie, bez weryfikacji stanu układu ładowania oraz parametrów pracy zasilacza. W przeciwieństwie do prostych systemów bateryjnych, w zasilaczach UPS wymiana akumulatorów nie jest czynnością oderwaną od diagnostyki urządzenia.

Zakłada się, że prawidłowo dobrane akumulatory AGM pracują w UPS przez okres kilku lat. W rzeczywistości osiągnięcie takiej żywotności bez kontroli układu ładowania i parametrów pracy jest praktycznie niemożliwe. Wystarczy niewielkie odchylenie parametrów, aby doprowadzić do stopniowej degradacji akumulatorów.

W przypadku nieprawidłowej pracy układu ładowania dochodzi do głębokiego rozładowania akumulatorów. Dla akumulatorów AGM spadek napięcia poniżej wartości krytycznych prowadzi do ich trwałego uszkodzenia (zasiarczenia), co w praktyce oznacza konieczność wymiany całego pakietu. W dużych jednostkach UPS, gdzie liczba akumulatorów jest znaczna, skutki takich awarii generują bardzo wysokie koszty.

Zdarzają się również przypadki, w których wymiana akumulatorów wykonywana jest przy niesprawnym układzie ładowania. W takiej sytuacji nowe akumulatory ulegają szybkiemu uszkodzeniu, a w wielu przypadkach sygnalizacja awarii pojawia się dopiero w momencie, gdy ich stan uniemożliwia dalszą pracę.

Dodatkowym problemem jest jakość stosowanych akumulatorów. Na rynku dostępne są komponenty o zaniżonych parametrach, które pomimo deklarowanych wartości nie spełniają wymagań technicznych. W praktyce przekłada się to na znacząco krótszy czas podtrzymania oraz zwiększone ryzyko awarii. W praktyce konstrukcja akumulatorów AGM stosowanych w zasilaczach UPS do pracy buforowej opiera się głównie na płytach ołowiowych, separatorach oraz obudowie z tworzywa. To właśnie ilość i jakość materiału aktywnego, w szczególności ołowiu, ma bezpośredni wpływ na rzeczywistą pojemność i trwałość akumulatora. Jednym z prostych sposobów wstępnej oceny jakości jest kontrola masy. Znacząco niższa waga akumulatora o deklarowanej tej samej pojemności, w porównaniu do produktów innych producentów, powinna wzbudzić uwagę i może świadczyć o uproszczonej konstrukcji lub mniejszej ilości materiału aktywnego, co w praktyce przekłada się na gorsze parametry eksploatacyjne.

Z tego względu nawet tak pozornie prosta czynność jak wymiana akumulatorów powinna być poprzedzona oceną stanu technicznego zasilacza oraz weryfikacją parametrów pracy układu ładowania. Wdrożenie regularnych przeglądów okresowych pozwala ograniczyć ryzyko uszkodzeń, wydłużyć żywotność urządzeń oraz uniknąć kosztownych usterek.

Zachęcamy do traktowania działań prewencyjnych jako integralnego elementu utrzymania jednostki.

Więcej informacji znajduje się w zakładce Przeglądy okresowe i prewencja.